W latach 2026-2027 realizowany jest międzynarodowy projekt DiachroPoli badający ewolucję form grzecznościowych w języku francuskim od średniowiecza do współczesności w ujęciu porównawczym. Projekt, finansowany w ramach programu PHC Polonium przez NAWA i partnerów francuskich, koordynują dr hab. Corinne Denoyelle (Uniwersytet w Grenoble) i dr Dariusz Krawczyk (Instytut Romanistyki). W zespole uczestniczy również dr Magdalena Wojciechowska-Czajka (Wydział Neofilologii).
Głównym celem projektu jest przeprowadzenie diachronicznych oraz komparatystycznych analiz dotyczących ewolucji francuskich form grzecznościowych. Przedsięwzięcie to łączy perspektywę językoznawstwa historycznego, pragmatyki oraz historii idei z refleksją literacko-kulturową. W ramach projektu grzeczność nie jest postrzegana jedynie jako zbiór formuł, lecz jako wieloaspektowy mechanizm porządkujący interakcje międzyludzkie i kształtujący więzi społeczne. Prace badawcze koncentrują się na bogatym materiale źródłowym, obejmującym traktaty moralizatorskie, podręczniki dobrych manier, poradniki epistolarne, a także dzieła literackie i kompendia retoryczne. Istotna część tych zasobów nie doczekała się dotąd naukowego opracowania. Kluczowym rezultatem projektu będzie przygotowanie krytycznej antologii tekstów źródłowych oraz monografii zbiorowej, wprowadzającej innowacyjną metodologię opisu zjawisk grzecznościowych w perspektywie historycznej.
Zestawienie francuskich wzorców grzeczności z systemami innych europejskich lingwakultur (ze szczególnym uwzględnieniem kontekstu polskiego, hiszpańskiego i węgierskiego) umożliwi identyfikację uniwersalnych tendencji oraz specyficznych różnic pragmatycznych. Pozwoli to również na uchwycenie dynamiki strategii komunikacyjnych oraz ich kulturowych determinantów.
Inicjatywa ta ma na celu pogłębienie wiedzy o grzeczności jako instrumencie ładu społecznego, a wypracowane wnioski będą miały charakter interdyscyplinarny, wnosząc cenny wkład zarówno w debatę akademicką, jak i w sferę praktyki edukacyjnej oraz społecznej.
Innym celem projektu jest zbudowanie i skonsolidowanie międzynarodowego zespołu badawczego z myślą o ubieganiu się o finansowanie kolejnych etapów projektu badawczego z innych źródeł, jak NCN w Polsce, ANR we Francji czy europejskie granty ERC.
Dotychczas, w ramach realizacji projektu odbyło się w naszym Instytucie dwudniowe sympozjum (18-19 czerwca 2026), w którym ze strony zagranicznej wzięły udział prof. Corinne Denoyelle (Université Grenoble Alpes – UGA), prof. Françoise Poulet (Université Bordeaux Montaigne), prof. Annick Paternoster (University of Lugano, Szwajcaria) oraz Iris Fabry, doktorantka (Université Grenoble Alpes). Zdalnie udział wzięły: prof. Cécile Lignereux (UGA), dr Sara Horvathy (Eötvös Loránd University, Budapeszt, Węgry) i dr Laurence Doucet (UGA). Czas sympozjum był poświęcony przede wszystkim pracom nad publikacją planowanej antologii francuskich tekstów normatywnych od średniowiecza do współczesności oraz przygotowanie zbliżającego się sympozjum we Francji, planowanego na 11 grudnia 2026.